Nghị định 123/2020/NĐ-CP ngày 19/10/2020 của Chính phủ quy định về hóa đơn, chứng từ là văn bản gốc của chế độ hóa đơn điện tử hiện hành. Nghị định này đã được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 70/2025/NĐ-CP: khi tra cứu, cần đọc bản hợp nhất hoặc đọc song song hai văn bản.

Cấu trúc nghị định

Nắm được bố cục giúp bạn tìm đúng điều khoản trong vài giây thay vì đọc lại toàn văn:

Chương I: Quy định chung. Phạm vi, đối tượng, giải thích từ ngữ, nguyên tắc lập và quản lý hóa đơn, các hành vi bị cấm.
Chương II: Hóa đơn. Đây là phần dùng nhiều nhất: loại hóa đơn, thời điểm lập, nội dung hóa đơn, hóa đơn điện tử có mã và không có mã, đăng ký sử dụng, xử lý hóa đơn có sai sót, hóa đơn khởi tạo từ máy tính tiền, hóa đơn do cơ quan thuế đặt in.
Chương III: Chứng từ. Chứng từ khấu trừ thuế thu nhập cá nhân, biên lai thu thuế, phí, lệ phí.
Chương IV: Xây dựng, quản lý, sử dụng dữ liệu hóa đơn. Nguyên tắc kết nối, chia sẻ dữ liệu, trách nhiệm của tổ chức cung cấp dịch vụ.
Chương V: Tổ chức thực hiện. Hiệu lực, chuyển tiếp, trách nhiệm các bên.

Các nội dung được tham chiếu nhiều nhất

Khi cần biết	Nội dung nằm ở
Hóa đơn phải có những gì	Điều về nội dung của hóa đơn (tên, ký hiệu, thông tin bên bán/bên mua, tên hàng, đơn giá, thuế suất, chữ ký số, thời điểm lập…)
Khi nào phải lập hóa đơn	Điều về thời điểm lập hóa đơn, phân biệt bán hàng, cung cấp dịch vụ, giao hàng nhiều lần, xuất khẩu
Sai sót thì xử lý thế nào	Điều về xử lý hóa đơn điện tử có sai sót
Đăng ký / thay đổi thông tin sử dụng	Điều về đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử, kèm mẫu 01/ĐKTĐ-HĐĐT tại phụ lục
Bán lẻ, nhà hàng, siêu thị	Điều về hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền
Mẫu biểu	Các phụ lục ban hành kèm theo nghị định

Ba điểm dễ bị đọc sót

1. Nguyên tắc “lập hóa đơn khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ”

Nghĩa vụ lập hóa đơn không phụ thuộc vào việc khách hàng có yêu cầu hay không, và bao gồm cả hàng hóa, dịch vụ dùng để khuyến mại, quảng cáo, hàng mẫu, biếu tặng, trao đổi, trả thay lương và tiêu dùng nội bộ (theo quy định cụ thể). Đây là nguồn truy thu phổ biến khi thanh tra.

2. Các hành vi bị cấm

Điều về hành vi bị cấm liệt kê rõ việc lập hóa đơn khống, sử dụng hóa đơn không hợp pháp, làm sai lệch dữ liệu. Rủi ro ở đây không chỉ là hành chính, trong nhiều trường hợp có thể chuyển sang trách nhiệm hình sự.

3. Quy định chuyển tiếp

Khi có văn bản sửa đổi, phần chuyển tiếp quyết định bạn áp dụng quy định cũ hay mới cho các hóa đơn “vắt” qua hai giai đoạn. Đọc kỹ phần này trước khi kết luận một hóa đơn cũ là sai.

Cách tra cứu văn bản gốc

Nên đọc trên nguồn chính thức: Cơ sở dữ liệu quốc gia về văn bản pháp luật, cổng thông tin của Bộ Tài chính và cơ quan thuế. Với văn bản đã bị sửa nhiều lần như Nghị định 123/2020/NĐ-CP, hãy ưu tiên văn bản hợp nhất để tránh áp dụng điều khoản đã hết hiệu lực.

Áp dụng vào cửa hàng của bạn

Điều khoản nào trong Nghị định 123/2020/NĐ-CP khiến bạn phải tra lại nhiều nhất khi làm việc? Nếu cửa hàng của bạn đang phải xuất hóa đơn điện tử, BPOS Invoice lập hóa đơn ngay từ giao dịch bán hàng và kết nối tới nhà cung cấp hóa đơn cùng cơ quan thuế.

Bài viết do đội ngũ BPOS tổng hợp nhằm mục đích tham khảo. Văn bản pháp luật có thể được sửa đổi, bổ sung hoặc hướng dẫn thêm bằng công văn của cơ quan thuế. Trước khi áp dụng cho nghiệp vụ thực tế, bạn nên đối chiếu với bản gốc còn hiệu lực hoặc liên hệ cơ quan thuế quản lý trực tiếp.